نویسنده (های) وبلاگ س.عیلمی‌زاده
آرشیو وبلاگ
      مامۆستا و خوێندکاران ()
  نویسنده: س.عیلمی‌زاده - ۱۳۸٢/٧/۸

رنگ، مدرسه، آموزش

انسان از بدو آفرينش تاكنون همواره با رنگ مأنوس بوده و در فضايي آكنده از رنگ زندگي كرده است. جهان پيرامون ما از دو عنصر مهم تجسمي تشكيل شده است: فرم ( شكل ) و رنگ. تمام اشيا و موجودات ابتدا از لحاظ شكل و اندازه احساس شده و سپس پوشش رنگي آنها مورد توجه قرار مي‌گيرد، در عين حال رنگ علامت مشخصه‌ي هر شي‌ء طبيعي است. امروزه تصور جهان بدون رنگ براي افراد غير ممكن است و تمام ارتباطات و دريافت‌هاي عيني به وسيله ي رنگ‌ها حاصل مي‌شود. رنگ‌ها براي زندگي انسان ضروري است ليكن ضرورت آن به حدي نيست كه در صورت نبود آن از زندگي محروم شويم اما نقش بسيار مهمي در زندگي عاطفي و معنوي ما دارند. ما به درخشش روزهاي آفتابي و شادابي رنگ‌ها تمايل بيشتري داريم و از هواي ابري و خاكستري خسته مي‌شويم. اشياء خوش‌رنگ، گل‌ها، درختان سبز،آسمان لاجوردي و … را مي‌ستاييم. رنگ‌ها، به مسرت خاطر انسان مي‌افزايند و بر سلامتي او اثر مي‌گذارند.

تأثيرات روانشناختي رنگ‌ها: اصولاً يكي از ويژگي‌هاي رنگ، جنبه‌ي تأثيرگذاري آن است. يكي از جنبه‌هاي روان‌شناختي رنگ، اثر تشعشعات رنگي روي مغز و روح است. انسان از روزگاران بسيار دور تاكنون تحت نفوذ و تأثير رنگ‌هاي پيرامون خود بوده است و رنگ در همه‌ي اركان زندگي ما رخنه كرده است. هر رنگ از نظر رواني معني و مفهوم خاصي را همراه دارد و در واقع رنگ‌ها تحت تأثير فرهنگ‌هاي مختلف و عوامل جسمي و رواني داراي معاني خاصي شده‌اند. يك رنگ در يك نظام اجتماعي مشخص ممكن است داراي مفهومي باشد كه در نظام ديگر، معني متضاد آن را بدهد. رنگ هميشه معرف و وسيله‌اي براي بيان و ارتباط احساسات و عقيده بوده و هست، به طوري كه مي‌توان با زبان رنگ‌ها صحبت كرد. بشر از قديم‌الايام براي رنگ‌ها، همچون فرم‌ها، مفاهيم نمادين ساخته است كه به اعتبار آنها واكنش‌هاي خودش را نسبت به محيط پيرامون به تصوير درآورد.

بحران رنگ در مدارس: با تمام اين اوصاف، رنگ در نظام آموزش و پرورش ما هيچ جايگاهي ندارد چرا كه اساساً در تدوين قوانين و آئين‌نامه‌هاي مدرسه‌اي و ساخت بناها و فضاهاي آموزشي به آنچه اهميت داده نشده است، بهداشت رواني و وضعيت روحي ساكنين اين اماكن است. سازمان توسعه و نوسازي مدارس كه متولي چنين كاري مي‌باشد با سپردن ساخت مدارس به دست پيمان‌كارهايي كه كمترين سواد بصري و كوچكترين شناخت رواني در اين رابطه ندارند و نيز عدم نظارت درست و اصولي، در خاتمه مدارسي را تحويل مي‌گيرد كه پنجره‌هاي آن نارنجي با پرده‌هاي قهوه‌اي سوخته و ديوارهايش به رنگ زرد خاكستري مي‌باشند!!! ( چنين مدارسي را حداقل در محل خدمت خود به وفور مشاهده نموده‌ام). آيا به‌راستي در بين متوليان امر مي‌توان كسي را يافت كه عالم به معناي ساختاري رنگ‌ها و اثرات بسيار گسترده‌ي رواني آنها باشد؟ اگر چنين كسي وجود دارد كه بايد به درك و دانش او شك كرد و اگر چنين نيست چه كسي جوابگوي وقوع فاجعه‌ي رنگي در مدارس است؟ موضوع ديگري كه در رابطه با اين مسأله قابل بحث است عدم رعايت قوانين رنگي در پوشش معلمان و دانش‌آموزان است. قبلاً به دليل شرايط ويژه‌ي جامعه، ذهنيتي در بين عامه‌ي مردم شكل گرفته بود كه بايستي هميشه معلم ( در اين‌جا بيشتر منظور معلمان خانم مي‌باشند ) با لباس و پوششي به رنگ تيره در محل كار حاضر شوند. امروزه ديگر سياه، سرمه‌اي، قهوه‌اي و رنگ‌هاي هم‌خانواده‌ي آنها كه اثراث ذهني نامناسبي را بر فرآيند آموزش مي‌گذارند ( به سبب خنثي بودن، انزواي رنگي، بي‌تحركي، ترديد، عدم درخشش و ناباوري كه از مشخصه‌هاي اين گروه از رنگ‌ها مي‌باشند ) بايد جاي خود را به رنگ‌هايي بدهند كه تعقل، تفكر و آرامش خردمندانه ( سبز )، تسكين ‌دهنده‌ي هيجان‌هاي دروني، تمركز فكر و انديشه ( آبي )، جواني و شادابي ( نارنجي ) را به دنبال دارند. از معلمي كه با پوشش سياه، علوم پايه را تدريس مي‌كند، به دليل خنثي بودن رنگي فرم و هضم در محيط و ناتواني در جلب توجه ظاهري مخاطب نبايد انتظار داشت شاگردانش را در حد عالي تفهيم نمايد. چه اشكالي دارد كه همين معلم با لباسي به رنگهاي به‌اصطلاح شاد! در كلاسي حاضر شود كه شاگردانش به لحاظ هرم جمعيتي در سني قرار دارند كه طالب نوآوري، كشش، تحرك و سرشار از انرژي هستند! به اميد روزي كه سازمان آموزش و پرورش به اين قناعت برسد كه « پرسيدن عيب نيست » و چاره‌‌ي كار را از متخصصين و روان‌شناسان جويا شود و امنيت روحي و رواني كاركنان و دانش‌آموزانش را مورد توجه قرار دهد.

 

  نظرات ()
مطالب اخیر ۱۳٩٦/٥/۱٥ خێره‌کانی مردن له کوردستاندا! نیشتمانپه‌روه‌ر! هــه‌ڵـــه‌بــــجه! خه‌ڵک! شه‌ڵماش ره‌وگه ره‌وگه ئه‌م " که‌رکووک " ه ئاقیبه‌ت ....! ۱۳۸٦/۳/٩
کلمات کلیدی وبلاگ  
دوستان من   پرتال زیگور طراح قالب